Գրական ՍրճարանArmenianHouse.org

Գայանե Ոպյան

Թարգմանություններ Լեոնիդ Ենգիբարովի նովելներից


1. Աղջկան, որը կարողանում է թռչել
2. Աստղային անձրև
3. Երբ ես վայր ընկա
4. Ցլամարտիկը
5. Հովանոցը
6. Պատուհանը
7. Հարևանները
8. Նրան, ով առաջին անգամ իմացավ, թե ինչ է անձրևը
9. Նկարվածը
10. « Ես կրկին մենակ եմ... »
11. Հեքիաթասացը
12. Քո դեմքը
13. Համերգից հետո
14. Մի քանի բառ Երևանի մասին
15. Լեռները
16. Ստվերը


Աղջկան, որը կարողանում է թռչել

Դու մի՛ վախեցիր։ Քեզ հետ երբեք ոչինչ չի պատահի, որովհետև դու երկու սիրտ ունես։ Եթե մի պահ նրանցից մեկը կանգ առնի, ապա կողքին կբաբախի երկրորդը։
Նրանցից մեկը տվել է քեզ քո մայրը։
Նա ի վիճակի է եղել այդ անել, որովհետև տասնինը տարի առաջ կարողացել է սիրել, սիրե՜լ... Մի՛ ծիծաղիր, շատ դժվար է սիրելը։
Իսկ երկրորդ սիրտը ես եմ քեզ տվել։ Պահի՛ր քո կրծքում իմ խենթ սիրտը։
Եվ ոչ մի բանից մի՛ վախեցիր։
Նրանք կողք-կողքի են, եթե կանգ առնի մի պահ մեկը, ապա կբաբախի երկրորդը։
Միայն թե ինձ համար մի՛ անհանգստացիր, ես թեթև ու հիանալի քայլում եմ երկրի վրայով, դա յուրաքանչյուրին է հասկանալի։
Իմ սիրտը քո կրծքում է։


Աստղային անձրև

Ես քեզ աստղային անձրև կնվիրեմ։ Յուրաքանչյուր մարդու կյանքում լինում են աստղային անձրևներ՜ մաքուր ու զարմանալի, եթե ոչ օրեր, ապա գոնե հազվադեպ ժամեր՝ լի աստղային լույսով, կամ թեկուզև րոպեներ, նույնիսկ վայրկյաններ, լինում են, անպայման լինում են, հարկավոր է միայն վերհիշել...
Հիշու՞մ ես, թե երբ ես դու կատարել ամենահպարտ արարքը...
Օրն ու ժամը, երբ դու տեսել ես մարդուն, որը հետո դարձել է ամենասիրելին...
Արվեստի հետ հանդիպումից ծնված հիացմունքի պահը...
Վիշտն ու ցավը ցրող ծիծաղի երջանիկ րոպեները...
Եվ մեր կյանքի շատ ու շատ՝ պայծառություն արձակող պահերը մարդիկ անվանում են աստղային։
Ես քեզ աստղային անձրև եմ նվիրում։
Նայի՛ր, նրա կաթիլները ես քեզ իմ ափերով եմ բերել։


Երբ ես վայր ընկա

Ընկնելուց ես ջարդվածք ստացա, և ինձ տեղավորեցին «սառը» հիվանդասենյակում։ Այնտեղից դուրս չեն գալիս, այնտեղից վերելակով են դուրս հանում։ Իսկ ես ուզում էի այդ հիվանդասենյակից հեռանալ աստիճաններով։
Ես փորձում էի մտաբերել, թե հանուն ինչի արժե ապրել.
Հանուն արևի՞...
Այն բոլորինն է։
Հանուն գարնա՞ն... Հանուն առաջին ձյա՞ն... Հանուն մայիսմեկյան ամպրոպի՞...
Ես կենդանի մնացի։ Ես հիշեցի քո թարթիչների դողը, երբ դու հպվել էիր այտիս։ Եվ ես գնահատեցի արևը, գարունը, առաջին ձյունը, առաջին մայիսյան ամպրոպը։
Գեթ մեկ անգամ էլ հպվիր իմ այտին։


Ցլամարտիկը

Աղջիկը սիրում էր տղային։
Գիտեր, որ նա ամենահմուտ ցլամարտիկն է։
Նա բոլորից լավ էր տիրապետում մուլետին, իսկ փայլատակող սուրը կարծես նրա ճկուն ձեռքի շարունակությունը լիներ։ Սակայն չնայած նա ամենաճկունն ու արագաշարժն էր, գեղեցիկն ու անվախը, այդպես էլ հռչակավոր մատադոր չդարձավ։
Մատադոր լինելու համար նրան պակասում էր ամենագլխավորը։
Նա չէր կարողանում սպանել։
Եվ հենց դրա համար աղջիկը սիրում էր տղային։


Հովանոցը

... Փոքր-ինչ լռելուց հետո աղջիկն ասաց. «Բայց մենք տեղ չունենք ապրելու, տուն չունենք»։
Տղան ծիծաղեց և ասաց, որ ինքը հովանոց ունի, բոլորովին նոր, ու եթե կոճակը սեղմես, նա ինքն իրեն կբացվի։ Եվ հովանոցը հրաշալի տուն է, շատ հարմարավետ երկուսի համար։ ճիշտ է, այն պատեր չունի, բայց փոխարենը բավական է ձեռքը երկարել, և դուք կիմանաք, թե դրսում տարվա որ եղանակն է՝ օրինակ, անցե՞լ է գարունը, թե դեռ շարունակվում է։
Այնպիսի բնակարանով, ինչպիսին հովանոցն է, հարմար է ճանապարհորդել, հաճելի է լսել անձրևի ձայնը ու նաև...
Բայց աղջիկը չհարցրեց, «նաև ինչ...» և հեռացավ մեկ ուրիշի մոտ, որը բոլոր հարմարություններով մեկ սենյականոց բնակարան ուներ, բայց, երևի, այնուամենայնիվ չուներ այդպիսի հովանոց, իսկ եթե անգամ ուներ, ապա, համաձայնեք, ինչի՞ համար է մարդուն երկու բնակարանը, չէ՞ որ դա ծիծաղելի է...
Այժմ, շատ տարիներ անց, նա վերջապես հասկացել էր, թե դա ի՜նչ հրաշալի հովանոց էր՝ մի փոքրիկ պարաշյուտ, որից բռնվելով երկուսով, կարելի է թռչել-գնալ հեռու՜-հեռու՜, հատկապես անձրևոտ օրերին...
Եվ նա թախծում է իր արդեն երեք սենյականոց բնակարանում, որովհետև ինչքան մեծ է բնակարանը, այնքան հեռու են իրարից նրանք, ովքեր ապրում են այնտեղ, և երբ անձրև է գալիս, նա պատրաստ է ներքև նետվել իր հովանոցը փնտրելու, բայց մի՞թե տասնհինգերորդ հարկից կճանաչես, թե որն է քո հովանոցը։
Իսկ եթե անգամ ճանաչես, ապա հայտնի էլ չէ, թե այսօր սարքի՞ն է արդյոք վերելակը։


Պատուհանը

Պատուհաններ... Նրանցից յուրաքանչյուրի ետևում մարդիկ են։ Եվ պատուհանները պատմում են մեզ նրանց մասին։ Այդ պատերն ու դռներն են անթափանց, իսկ պատուհանները միշտ էլ մի քիչ դավաճաններ են։
Լսե՛ք ահա պատմություն, որն ինձ պատմել է մի պատուհան։
Լույսն այդ պատուհանի ետևում երբեմն վառվում էր մինչ ուշ գիշեր, իսկ երբեմն էլ երկու-երեք օր շարունակ ընդհանրապես չէր վառվում։ Պատուհանի գոգին միշտ թափված էին գծագրերի փաթեթներ, դրված էին կեֆիրի, հազվադեպ էլ գինու, շշեր։
Բայց մի անգամ պատուհանին ճերմակին տվեց վարագույրը, ճիշտ է, չափից ավելի գեղեցիկ-տխուր, իսկ պատուհանի գոգին հայտնվեց խորդենին՝ թունավոր-կանաչ տերևներով և կապտուկի նման հիվանդագին– վարդագույն ծաղիկներով։
Մեկ ամիս էլ, սակայն, չէր անցել, վարագույրն ու խորդենին անհետացան, և փոշոտված ապակու ետևում երևացին կեֆիրի շշերն ու գծագրերի փաթեթները։
Դրանից, չգիտես ինչու, ես շատ տխրեցի։
Հետո եկավ գարունը, չէ՞ որ նա անպայման երբևէ գալիս է։ Եվ հանկարծ պատուհանը բացվեց ու երևաց մի շիկահեր անծանոթ աղջիկ։ Նա ուրախ ու բարձրաձայն ծիծաղեց և պատուհանի գոգին դաշտային ծաղիկներ դրեց։ Ես ի պատասխան բերկրանքով ժպտացի և հանգիստ սրտով գնացի իմ գործերով։
Հետո ես մեկնեցի և երկար ժամանակ ճանապարհորդում էի։
Չորս տարի անց տուն վերադառնալով, ես, իհարկե, նայեցի ծանոթ պատուհանին...
Փոքրիկ մի նկարիչ, լեզուն դուրս հանած, պատուհանի մաքուր֊ ապակու վրա հրաշալի նկար էր ավարտում, կապույտ-կապույտ ծով և ճերմակ-ճերմակ շոգենավ, որի ծխնելույզից թանձր քուլաներով սև ծուխ էր բարձրանում, ու նրանց վերևում կարմիր արևը իր շողերը բոլոր ուղղություններով տարածած։
Այդ նկարն ինձ դուր եկավ։


Հարևանները

Ա՜խ, ինչպես էին դատապարտում նկարչին հարևանները։ Բոլորը խոսում էին այն մասին, թե նա ի՜նչ, տաղանդավոր է, և ի՜նչ ափսոս է, որ խմում է՝ թաքուն ուրախանալով, որ գոնե այս հարցում նման է իրենց։
Եվ ոչ-ոք չգիտեր, որ նկարչր տանը գինու սափորում արդեն վաղուց սովորական աղբյուրի ջուր է, որն առավոտները թեթև քայլվածքով բերում է նա, որին սիրում է նկարիչը։
Իսկ հարբած է, որովհետև խմում է վաղորդյան արևը, ձյունածածկ գագաթների ճերմակությունը և վրձնով թափթփում է դրանք իր կտավների վրա։
Ես այցելում էի նրա միշտ բաց տունը, ջուր խմում այն սափորից և, օրորվելով, երջանիկ ու տխուր, գնում տուն։
Երևի, այնուամենայնիվ, դա սովորական ջուր չէր, կամ էլ մեղավոր էին ջուրը լցնող ճկուն ձեռքերը, և աչքերը այն աղջկա, որը շատ է սիրում նկարչին, լեռնային մանուշակի գույն ունեցող աչքերը։
Իմ խեղճ գլուխն այնպե՜ս է պտտվում, եվ ես ինձ այնքա՜ն լավ եմ զգում։ Իսկ ահա անմիտ հարևաններն արդեն ինչ-որ բան են խոսում իմ մասին։
Թող այդպե՛ս լինի։


Նրան, ով առաջին անգամ իմացավ, թե ինչ է անձրևը

Անձրև նշանակում է մենք տանն ենք, մենակ, տանը, սահուն ամպերով ամուր փակված մեր փոքրիկ հողագնդի վրա։Մենք ոչ մի բանից չենք վախենում, մենք միասին ենք շատ ու շատ դարեր առաջ արևից կպցված կրակի մոտ և, դանդաղ պտտվելով հարմարավետ Երկրի վրա, կարող ենք հանգստանալ, իսկ հետո նորից ստուգել, թե ի՞նչ է այնտեղ...
Անձրևը քո թաց մազերն են, մաքուր ջրի կաթիլները՝ թանկարժեք, ինչպես զմրուխտի կաթիլները։ Դրանք մեզ ուղղակի նվիրում են ամպերը, մենք թրջվել ենք, անձրևը մեզ հարբեցրել է, տվել է մեզ իր խշշոցը։ Մենք մենակ ենք անձրևի պատի ետևում։ Ի՜նչ հարմարավետ է մեր խոնավ Երկրի վրա։
Անձրև՜, մեր բարի երկրային Անձրև...
Եթե Երկրի վրա անձրև չլիներ, մենք կփախչեինք այստեղից, կփախչեինք այնտեղ, որտեղ Անձրև է գալիս։
Անձրև՜... Անձրև՜...
Դու հարցնում ես, թե ինչու՞ եմ ես սիրում անձրևը... Անձրև է, երբ մենք երկուսով ենք։ Կարիք չկա հյուր գնալու, և ոչ ոք չի գա մեզ մոտ, որովհետև Անձրև է։
Անձրև է, և ոչ ոք չի խանգարում մեզ համբուրել խոնավ շրթունքները։
Անձրև է, և քեզ անհրաժեշտ է իմ ջերմությունը, առանց ինձ դու մրսում ես, որովհետև Անձրև է։ Անձրև՝ այն միայն մերն է, երկրայինը։ Արևը բոլոր մոլորակների վրա՝ սև, երկրային թե նարնջագույն երկնքում, նույն Արևն է։ Իսկ անձրևը միայն մեզ մոտ է լինում, մեր Երկրի վրա։ Տաք անձրև...
Դու լավ ես զգում մեզ մոտ, դու չես հեռանա, ճի՞շտ է։
Հարմարավետ և հեշտ է ապրել Երկրի վրա։
Այդպես չէ՞։
Դու տխուր ես։ Քեզ պատմել ՛են, որ երկրի վրա լինում են տարբեր անձրևներ, լինում են արճիճե, սունկ հիշեցնող ամպից առաջացած...
Այո՛, ճշմարի՛տ է։ Այդպես լինու՛մ է։
Իսկ դու մի՛ հավատա, մի՛ հավատա, սիրելի՛ս, մի՛ հիշիր, մի՛ պատմիր այդ մասին ձեր տանը։
Իսկ երբ դու ընդմիշտ ինձ մոտ վերադառնաս, խոստանում եմ, որ ամեն ինչ միանգամայն այլ կերպ կլինի։
Երդվում եմ. դա չի կրկնվի, ու ես քեզ համար ջինջ ամպերի ժանյակի միջով անցկացրած արևի երկար շերտեր կպատրաստեմ, իսկ նրանց մեջ բյուրեղապակու միլիոնավոր կաթիլներ կփշրեմ։
Վերադարձի'ր։


Նկարվածը

Կա մի նկարիչ, որ նկարել է ինձ։
Եվ այժմ ես ապրում եմ։
Նկարված...
Այնտեղ ու այստեղ... Թղթի վրա և ինչ-որ տեղ՝ աշնան ու ձմռան միջև... Եվ որտե՞ղ եմ ես իրական։
Ես նկատել եմ, որ աջ ձեռքս երբեմն թերանում է, նախկինում կարծում էի, թե պատճառը ձախլիկությունս է, բայց այժմ տեսնում եմ, որ նկարում քեզ չի հաջողվել իմ աջ ձեռքը։ Ահա թե բանն հնչում է։
Եվ նաև ես ավելի նրբազգաց եմ դարձել, սկսել եմ ավելի քիչ կոպտել, այս հարցում մեղավոր են քո նուրբ գծերը։ Ես իրակա՞ն եմ, թե՞ նկարված։
Ես` քո նկարածը, իրական եմ։
Դու սոսկ նկարիչ չես, դու նաև կին ես, և առանց քեզ ես իրական չեմ, մեռած եմ, նկարված։
Շա՜տ եմ խնդրում, շտկի՛ր իմ աջ ձեռքը։


«Ես կրկին մենակ եմ...»

Ես կրկին մենակ եմ։ Տանջալի է։ Սարսափելի է, ապագան բոլորովին հույս չի ներշնչում։
Շատ դժվար է, բայց այնքան էլ նոր չէ մենակ լինելը։ Չկա մտերիմ մեկը՝ կին, որ հավատար, տաքացներ քեզ, և արդեն, երևի, այլևս չի լինի։
Սա դառը ճշմարտություն է։
Իսկ վաղը չափազանց դժվար, տաժանակիր աշխատանք է սպասվում, որի իսկական գինը միայն դու գիտես։ Եվ ի՜նչ աննշան կլինի հաջողությունը, եթե այն, իհարկե, լինի. փոխարենը ի՜նչ սարսափելի կլինի պարտությունը։
Իմ հանդիսատե՛ս, ես հավատում եմ, որ դու բարի կգտնվես։ Ինչի՞ մասին ես դու այսօր՝ այժմ, այս երեկո, մտածում, դու, որ վաղը գալու ես ինձ դիտելու, հավանաբար, ոչ իմ մասին։ Իսկ եթե նույնիսկ իմ մասին, քո մտքով անգամ չի անցնի, թե ի՜նչ տխուր է, թե ինչպե՜ս չի ուզում ապրել այս ծաղրածուն, թե ինչքա՜ն միայնակ է նա ու նաև քաղցած։ Այդ ինչպե՞ս է, որ սերը ու նրա նկատմամբ հսկայական պահանջկոտությունը բերում են գժտության։ Արդյոք քո մտքով կանցնի՞, որ ես բոլորովին, հասկանու՞մ ես, բացարձակապես միայնակ եմ։ Ես ինչպե՞ս բացատրեմ, որ չեմ կարող ներել սիրելի կնոջը իր սովորական մարդկային կանացի անցյալի համար, որովհետև ինձ համար սիրելի կնոջ անցյալը, ներկան և ապագան միասնական ամբողջություն են կազմում, որովհետև ես սիրել եմ նրան իր ծննդյան օրվանից սկսած և կսիրեմ մինչև նրա մահվան օրը, և այն ամենը, ինչ տեղի կունենա նրա հետ այդ ժամանակահատվածում, ինձ է վերաբերում, ամեն ինչ ես ընդունում եմ այնպես, կարծես թե այսօր առավոտյան է տեղի ունեցել։
Չե՛մ հասկանում, ոչինչ չե՛մ հասկանում, չե՛մ հասկանում ձեր օրենքները, ձեր բարոյականությունը, ձեր սերը, մեծահասակնե՛ր։
Չգիտեմ, ինչպես եմ ես ապրելու։ Ձեր աշխարհում ես չկարողացա ապրել, իսկ իմ աշխարհում ես միանգամայն մենակ եմ։


Հեքիաթասացը

Ամբողջ գիշեր հսկայական տանը մի պատուհան էր լուսավորված։ Պատուհանի ետևում մի հեքիաթասաց էր ապրում (ոմանք նրան բանաստեղծ էին անվանում)։ Նա հեքիաթներ էր գրում ու նվիրում մարդկանց, քանի որ առանց հեքիաթների մարդկանց դժվար է ապրելը։
Նրա սեղանին դրված էին գույնզգույն մատիտներ։
Սարսափելի հեքիաթները նա գրում էր սև մատիտներով, իսկ ուրախները՝ կարմիրներով, դեղիններով, կանաչներով ու սպիտակներով։ Բայց մի անգամ... ինչ-որ չար ու անխելք մարդ վերցրեց ու գողացավ բոլոր այդ մատիտները։ Նա հեքիաթասացին թողեց միայն սևերն ու սպիտակները և, հեռանալով, ասաց. «Ահա այժմ նա կգրի այնպես, ինչպես պետք է»։
Երկար ժամանակ տխուր կանգնել էր հեքիաթասացն իր դատարկված սեղանի մոտ, հետո բարձրացրեց անձրևանոցի օձիքը, հանգցրեց լամպը և դուրս եկավ։
Նա գնում էր՝ չիմանալով թե ուր։ Եվ դանդաղ քայլում էր անձրևի տակ իր քաղաքում։
Երբ նա հոգնեց ու կանգ առավ, նրա այտին կեչու մի թաց տերև կպավ և նա տեսավ, որ տերևը մուգ կանաչ է, հետո տեսավ, որ ասֆալտը արծաթամոխրագույն է, հորիզոնն՝ արդեն բաց երկնագույն, իսկ տանիքները մաքուր են, կղմինդրե կարմիր։
Նա ժպտաց, հավաքեց բոլոր այդ գույները և վերադարձավ տուն։
Նա նորից գրում է։
Նա նորից երջանիկ է։


Քո դեմքը

Քեզ նկարելու համար ես կընտրեմ կանաչ եղեգնյա շրջանակով հանդարտ անտառային լճակը և կսպասեմ, թե երբ կգա պայծառ սեպտեմբերյան առավոտը, և որ անպայման հաճելի բուրմունք արձակեն դաղձն ու սոճու փշերը։ Այդ ժամանակ էլ ես գործի կանցնեմ։
Սկզբում ես կնկարեմ աչքերդ, դրա համար ես հուլիսյան տաք երկնքի կապույտ պատառիկներ եմ պահել։
Կաղամախու արմատների մոտից ես մամուռի սև-կանաչավուն ցողուններ կհավաքեմ և զգուշությամբ կիջեցնեմ ջրի մեջ. դրանք քո թարթիչներն ու հոնքերը կլինեն։
Շրթունքներդ ես ջրաշուշանների մեծ պսակաթերթերով կշարեմ, իսկ նրանց բարակ կոթունները կուրվագծեն դեմքիդ օվալը, քո քիթն ու մազերը։ Քիչ էր մնում մոռանայի, դեմքիդ կենդանություն տալու համար ինչ-որ ջերմ երանգ է հարկավոր... Ջրի վրայով ես մասուրի նուրբ-ծիրանագույն սերմեր կսահեցնեմ։ Այսպես ավելի լավ է։
Հետո ես մի փոքրիկ մաքուր քար կվերցնեմ և զգուշությամբ շրջանակի վերին մասի մոտ կնետեմ։ Ջրի վրայով հազիվ նշմարվող ալիքներ կտարածվեն, դա քո ժպիտը կլինի։
Նկարը գրեթե պատրաստ է։
Նաև անտառային թռչունների ծլվլոցը կավելացնեմ, իսկ անկյուններում աշնանային սարդոստայնի մի քանի թելեր շաղ կտամ, դա նկարին հնամյա տեսք կտա...
Փոքրիկ լճակից ես միայն ուշ աշնանը կհեռանամ, երբ նկարը ծածկվի բարակ սառցե շերտով, այդ ժամանակ էլ հնարավոր կլինի հանգիստ շունչ քաշել։
Գարնանը դու կգաս անտառ ձնծաղիկ հավաքելու և կտեսնես քեզ լճում։ Մի՛ զարմացիր. «Ո՞վ է սա արել»։
Այդ ես եմ։ Այժմ քեզ ամեն ինչ հասկանալի՞ է։


Համերգից հետո

Համերգից հետո ես ընթրում էի փոքրիկ ռեստորանում։ Ընթրիքն ավարտելով՝ հարևան սեղանից վեր կացան մի տղամարդ ու կին։ Նրանք անվստահ մոտեցան ինձ։
«Ներեցե՛ք, խնդրեմ, — ասաց կինը, — շատ շնորհակալ ենք ձեզանից այսօրվա երեկոյի համար, սա ձեզ»։
Եվ ինձ երկար ցողունով մի մեծ կարմիր վարդ մեկնեց։
Ես նրանց շնորհակալություն հայտնեցի և ավարտելով ընթրիքը՝ շուտով ինքս գլխավոր պողոտա դուրս եկա։
Ես որոշեցի իմ հրաշք-ծաղիկը որևէ մեկին նվիրել։ Ես չէի կարող այն տան տանել, որովհետև այն միայն իմ ամուրի բնակարանի դատարկությունը կընդգծեր։
Թեթև գարնանային զգեստ հագած երկար ոտքերով մի աղջիկ էր դեպի ինձ գալիս։ Ես զգուշորեն քայլ արեցի դեպի աղջիկը, ներողություն խնդրեցի և ժպտալով մեկնեցի նրան անուշաբույր ծաղիկը։ Նա կտրուկ շրջվեց և գնաց իր ճանապարհով։
Ես մտածեցի, որ գուցե նրա հետ անախորժություն է պատահել կամ գուցե նա ինձ սխալ հասկացավ, և որոշեցի վարդն ավելի տարիքով կնոջ նվիրել։
Ես միջին տարիքի մի կին ընտրեցի, ներողություն խնդրեցի և մեկնեցի նրան ջահ հիշեցնող ծաղիկը։
Նա տխուր ժպտաց և, գլուխն օրորելով, ասաց. «Քեզ համար, տղա՛ս, գուցե ավելի երիտասարդ մեկին ընտրեիր»։
Ես թեքվեցի դեպի պուրակ։ Նստարաններից մեկի վրա գրկախառնված նստել էին մի տղա ու աղջիկ։ Ես մոտեցա նրանց. «Տղե՚րք, ես ձեզ երջանկություն եմ ցանկանում, սա իմ կողմից»։ Խե՜ղճ իմ վարդ... Տղան սպառնացող կեցվածքով տեղից վեր կացավ. «Հապա, մի կո՛ղմ քաշվենք...»։
Եվ կրկին ես մենակ մնացի։ Հանկարծ գլխումս միտք ծագեց։ Ես մոտեցա մի տարեց տղամարդու. «Ներեցե՛ք, խնդրեմ, հավանաբար դուք աղջիկ կամ հարս ունեք... Նվիրե՛ք սա նրան իմ կողմից»։
— Նախ, սա իմ կի՛նն է, — որոտաց ի պատասխան... «Երկրորդ»–ը ես չուզեցի լսել։
Ես հասկացա, որ իմ վարդը ոչ մեկին էլ հարկավոր չէ...
Բայց հանկարծ կողքիս հայտնվեց կարմրաթուշ մի մանկիկ։ Ես կռացա և հարցրեցի նրան. «Քեզ դու՞ր է գալիս,վերցրու՛»։
Ես մեկնեցի նրան վարդը, որը նման էր, հավանաբար, հսկայական չխչխկան խաղալիքի։ Նա ուրախ ժպտաց և արագ բռնեց ծաղիկը ցողունից։
Ես ծիծաղեցի և ուղղվեցի դեպի տուն։ Երբ դուրս էի գալիս պուրակից, ես ետ նայեցի։ Մայրը կանչեց փոքրիկին և, ա՜խ, ափսո՛ս, նա բաց թողեց ձեռքից ծաղիկը և վազեց մոր մոտ։
Իսկ երկար ցողունով կարմիր վարդը մնաց ընկած թաց սև ասֆալտի վրա։
Դժվար է ծաղիկներ նվիրել մեծ քաղաքում։
Իսկ գուցե, ճիշտ է, որ ստացած նվերը ուրիշին չե՞ն նվիրում։


Մի քանի բառ Երևանի մասին

Մի անգամ, երբ սարերից իջել էր աշունը և քաղաքի փողոցները դարչնա-ոսկեգույն էին դարձել, Երևան ժամանեց մի ծաղրածու։
Չգիտեմ, գուցե, նա սիրահարվել էր երկար ոտքերով մի թուխ աղջկա, կամ գուցե, դա հեքիաթ է...
Սակայն ճշմարիտ է, որ նա մեկնեց աշնանային անձրևներով լի աչքերով։


Լեռները

Արևից խանձված մի լեռնահովիտ... Դեղնամոխրագույն ժայռերը վերևում դառնում են մանուշակագույն՝ արևի տակ փայլատակող թանկարժեք կատարներով։
Ես ու լեռները... Միայն լեռներն են ու ես...
Իմաստուն հավերժական լեռեեր, որոնք շրջապատում են ինձ բոլոր կողմերից, փակում մնացած աշխարհից՝ թողնելով միայն երկնքի կապույտ սառցաբեկորն ու ֆլեյտայի նվագ հիշեցնող առուն... Տալիս են մարդուն զրնգուն մենակություն, որ նա հասկանա, մենակ նա ոչինչ է...


Ստվերը

Խնդրու՛մ եմ քեզ, տու՛ր ինձ քո ստվերը՝ այն զգեստով, որ զարդարված է թխկու տերևների միջով ճանապարհ հարթած արևի ցոլքերով։
Տու՛ր ինձ քո ստվերը, չէ՞ որ վաղը կծագի արևը, և դու ճիշտ այդպիսի գեղեցիկ ստվեր կունենաս։
Մի՛ վախեցիր, գետնին չեմ նայի, որ պատահմամբ չտեսնեմ, թե ինչպես է քո ստվերն իր ձեռքերը դնում ինչ-որ մեկի ուսերին։
Ես խնամքով կպահեմ քո նուրբ սլացիկ ստվերը, իսկ երբ անձրև գա, ես այն քեզ կվերադարձնեմ, և դու հպարտ, կքայլես մեր քաղաքում։ Անցորդները զարմացած կնկատեն. «Տեսե՛ք, անձրև է գալիս, իսկ այս աղջնակը երկար ոտքերով ստվեր ունի։ Այդպիսի բան հնարավոր չէ»։
Պարզապես նրանք չգիտեն, որ մարդիկ, որոնց սիրում են, միշտ էլ արտասովոր են լինում։

Պատրաստել են

Տրամադրեց՝ Գայանե Ոպյան։

Հեղինակային իրավունքները՝ Գայանե Ոպյան։
Հրատարակված է հեղինակի թույլտվությամբ։ Առանց հեղինակի թույլտվության հեղինակի աշխատանքների արտատպումը կամ ցանկացած այլ օգտագործումը արգելվում է։

Տես նաև

Страничка Гаяне Вопян на русском
Gayane Vopyan's page in English
Լեոնիդ Ենգիբարովի էջը ArmenianHouse.org գրադարանում (ռուսերեն)

Design & Content © Anna & Karen Vrtanesyan, unless otherwise stated.   Legal Notice